e-Fatura iptali nasıl yapılır? Red, itiraz ve iade faturası

e-Fatura neden silinmez?

Kâğıt faturayı müşteriye vermeden yanlış yazdığını fark edersen nüshalarının üzerine "iptal" yazıp koçanında saklarsın. e-Fatura'da böyle bir kolaylık yok: faturayı gönderdiğin anda Gelir İdaresi'nin sistemi üzerinden alıcının e-Fatura kutusuna gider. Bir kopyası sende, bir kopyası alıcıda kalır ve GİB bu hareketi kaydeder. Programında "sil" düğmesi aramanın anlamı yok; yanlış faturayı ancak sistemin tanıdığı yollarla geçersiz kılar ya da yeni bir belgeyle düzeltirsin.

Hangi yolu kullanacağın üç soruya bağlı:

• Belge gerçekten e-Fatura mı? Alıcı e-Fatura kullanıcısı değilse kestiğin belge e-Arşiv faturadır ve kuralları farklıdır. Onu e-Arşiv fatura iptali yazımızda anlattık.
• Senaryo ne? Fatura ticari senaryoyla mı, temel senaryoyla mı gönderildi? Faturanın üzerinde ve programındaki belge kartında yazar. Farkı e-Fatura nasıl kesilir yazımızda özetledik.
• Kaç gün geçti? Sistem içindeki red ve iptal yolları, faturanın alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün açıktır.

Hangi durumda hangi yol?

Aşağıdaki tablo, GİB'in e-Fatura iptal ve itiraz kılavuzundaki kuralların özetidir. Ayrıntıları sonraki bölümlerde anlattık.

e-Fatura red: ticari faturada 8 gün kuralı

Ticari senaryoyla gelen faturaya alıcı, e-Fatura sistemi içinden kabul ya da red yanıtı verir. GİB'in kılavuzuna göre ticari faturanın iptali bu red yanıtıyla yapılır ve süre, faturanın alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gündür. Reddedilen fatura iptal olur; satıcı hatayı düzeltip yeni bir fatura keser.

Türk Ticaret Kanunu'nun 21. maddesine göre faturayı alan kişi, aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde içeriğine itiraz etmezse içeriği kabul etmiş sayılır. Bu yüzden ticari faturayı "sonra bakarım" diye bekletme. Örneğin tedarikçin 25.000,50 TL yazması gereken faturaya 52.000,50 TL yazdıysa ve sen sesini çıkarmadan 8 gün geçtiyse, düzeltme çok daha zahmetli hâle gelir.

Alıcıysan

1. Gelen faturayı tutar, miktar, birim fiyat, KDV oranı ve vergi numarası açısından kontrol et.
2. Hata varsa kullandığın e-Fatura programının gelen kutusunda red yanıtını seç ve nedenini açık yaz: "Siparişte birim fiyat 250,00 TL, faturada 520,00 TL."
3. Satıcıya haber ver ve doğru faturayı bekle.
4. Reddettiğin faturayı alış ya da gider olarak kaydetme.

Satıcıysan

Red yanıtı geldiğinde fatura GİB'de iptal olmuştur. Red nedenini oku, satışı kendi kayıtlarında da iptal et ki müşterinin borcu ve hesapladığın KDV fazla görünmesin; mal hiç çıkmadıysa ya da geri geldiyse stoğu da düzelt. Sonra doğru bilgilerle yeni fatura kes; yeni fatura yeni numara ve yeni ETTN alır.

Temel e-Fatura iptali: e-Fatura İptal/İtiraz Portalı

Temel senaryoda alıcının sistem içinde kabul ya da red hakkı yoktur. Yanlış kesilen temel faturanın iptali GİB'in e-Fatura İptal/İtiraz Portalı üzerinden yapılır. Talebi alıcı da satıcı da başlatabilir; karşı taraf onaylarsa fatura iptal olur.

1. Hazırlan: Portal için mali mühür ya da e-imza ve GİB'in imzalama aracı gerekir. İmzalama aracı, portalı kullandığın sürece bilgisayarında açık kalmalıdır. e-İmzan yoksa e-imza nasıl alınır yazımıza bak.
2. Talebi oluştur: Portalda işlem sahibi olarak "Alıcı" ya da "Satıcı"yı seçersin; faturanın 16 haneli numarasını ve faturadaki ödenecek tutarı yazarsın.
3. İmzala: Akıllı kartının şifresiyle talebi imzalarsın; talep karşı tarafın portal ekranına düşer.
4. Karşı taraf karar verir: Onaylarsa talebin durumu "Fatura İptal Edildi" olur. Reddederse ya da 8 gün içinde onaylamazsa fatura geçerli kalır.
5. Takip et: Açtığın ve sana gelen taleplerin durumunu portaldaki listeden izlersin.

Bu adım neden önemli? GİB, e-Fatura verisinden iki tarafın alış ve satışlarını karşılaştırır; kılavuz bu karşılaştırmaya "sanal Ba/Bs" der (işletmelerin eskiden verdiği Ba-Bs formlarıyla ilgisi yoktur). Onaylanan iptal, faturayı bu karşılaştırmadan çıkarır. Faturayı yalnız kendi programında iptal edip portalda bir şey yapmazsan fatura GİB'in kayıtlarında geçerli görünmeye devam eder. Bu bildirim isteğe bağlı da değildir: 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'ne göre e-Belge iptalleri ve aşağıdaki yollarla yapılan itirazlar 01.05.2021'den beri GİB'e elektronik ortamda bildirilmek zorundadır.

e-Fatura itiraz: noter, taahhütlü mektup, telgraf, KEP

Karşı taraf iptale yanaşmıyorsa ya da faturanın içeriğine karşı çıkıyorsan iptal talebi işe yaramaz; itiraz etmen gerekir. GİB'in kılavuzuna göre temel senaryodaki faturaya itiraz, faturanın alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün içinde yalnız Türk Ticaret Kanunu'nun 18. maddesinin 3. fıkrasında sayılan yollarla yapılır:

• noter aracılığıyla,
• taahhütlü mektupla,
• telgrafla,
• güvenli elektronik imzayla kayıtlı elektronik posta (KEP) üzerinden.

Ticari faturada itiraz, aynı 8 gün içinde red yanıtıyla ya da bu yollarla yapılır. Ticari faturada portal yalnız bu yollarla yapılan itirazı bildirmek için kullanılır; iptal talebi açılmaz.

İtirazı GİB'e bildirmek

Portal itirazın kendisi değildir; yaptığın itirazı GİB'e bildirdiğin yerdir. Önce itirazı yukarıdaki yollardan biriyle yaparsın. Sonra portalda itiraz bildirim talebi açar, faturanın numarasını ve ödenecek tutarını, itiraz belgesinin numarasını, tarihini ve hangi yolla itiraz ettiğini yazarsın. Talep karşı tarafa düşer; o kabul eder ya da reddeder.

Karşı tarafın kararı için ayrı bir tarih vardır: kılavuza göre kabulün GİB kayıtlarına yansıması için itirazın, faturanın ait olduğu ayı izleyen ayın 15'inin sonuna kadar kabul edilmesi gerekir. Örneğin Eylül 2026 tarihli bir faturaya itiraz ettiysen, karşı tarafın kabulü 15.10.2026 sonuna kadar yapılmalıdır.

• Kabul edilirse: Fatura iki tarafın karşılaştırmasından da çıkar.
• Reddedilirse ya da süresinde kabul edilmezse: Fatura itiraz eden tarafın karşılaştırmasından çıkar, reddeden ya da onaylamayan tarafın karşılaştırmasında kalır.

Kılavuzda iki senaryo için ayrı kural var: kamu kurumuna kesilen faturada portal yalnız satıcının itiraz bildirimi içindir ve alıcının onayı aranmaz; hal tipi faturada ise temel faturadaki gibi hem iptal hem itiraz bildirimi talebi açılır. İtirazın hukuki sonuçları için gerekirse bir hukukçuya, vergi tarafı için mali müşavirine danış.

8 gün geçtiyse: iade faturasıyla düzeltme

8 gün dolduktan sonra portal ne iptal talebine ne de onaya izin verir; ticari faturada red yolu da kapanmıştır. Bu noktada fatura geçerlidir ve düzeltme yeni bir belgeyle yapılır.

• Mal geri geldiyse: Malı iade eden alıcı, satıcıya iade faturası keser. İki taraf da e-Fatura kullanıcısıysa iade faturası da e-Fatura olarak, fatura tipi "İade" seçilerek gönderilir. Kimin keseceği ve KDV'nin nasıl düzeltildiği iade faturası nasıl kesilir yazımızda.
• Kısmi iade varsa: İade faturası yalnız geri gelen miktar ve tutar için düzenlenir.
• Mal iadesi yoksa (fiyat, iskonto ya da vade farkı gibi): Hangi belgenin düzenleneceği hatanın türüne göre değişir. Kendi kafana göre aynı satışa ikinci bir fatura kesme; mali müşavirinle birlikte karar ver.

Örnek: 27.09.2026'da temel senaryoyla 40 adet ürün için e-Fatura kestin, müşterin 8 gün içinde bir şey demedi. 12.10.2026'da 10 adedi kusurlu çıkıp geri geldi. Artık faturayı iptal edemezsin; müşterin sana 10 adet için iade faturası keser, sen de bu faturayı satıştan iade olarak kaydedersin.

e-Fatura iptalinde sık yapılan hatalar

• Yanlışı düzeltmeden aynı satışa ikinci fatura kesmek: İlk fatura GİB'de geçerli kaldıkça satış ve KDV iki kez görünür.
• Temel faturada red düğmesi aramak: Temel senaryoda sistem içinde red yoktur; beklerken 8 gün dolar. Portaldaki iptal talebini ya da itirazı hemen başlat.
• Portala yanlış tutar yazmak: "Ödenecek tutar" alanına faturadaki ödenecek tutarı aynen yaz. Tutar ya da 16 haneli numara tutmazsa portal talebi hata vererek geri çevirir.
• İtiraz kabulünü ayın 15'inden sonraya bırakmak: Süresinde kabul edilmeyen itirazda fatura, kabul etmeyen tarafın karşılaştırmasında kalır.
• Reddettiğin ya da iptal ettiğin faturayı kayıtta bırakmak: Alıcı gider, satıcı satış yazmaya devam ederse defterler GİB'in verisiyle tutmaz.

Uygun Muhasebe'de e-Fatura red ve iptal

Uygun Muhasebe, e-Fatura'yı GİB'den izinli bir özel entegratör üzerinden gönderir; red ve iptali kayıtlarınla birlikte yürütür:

• Senaryo seçimi: e-Belge ayarlarında varsayılan senaryoyu (ticari ya da temel) belirlersin; göndermeden önce faturanın e-Belge sekmesinden değiştirebilirsin.
• Red bildirimi: Alıcın ticari faturanı reddederse bildirim gelir, red nedenini görürsün. Satış faturasını iptal edip doğrusunu kesersin.
• "Geri al / Sil" penceresi: Faturanın sayfasındaki tek düğmeyle açılır; silme, taslağa döndürme, iptal ve iadeden hangisinin olduğunu, olmuyorsa nedenini yazar. GİB'e gitmiş faturada o faturaya uyan yasal düzeltme yolunu gösterir.
• Entegratörde iptal: Belge entegratörde iptal edilmiş görünürse Uygun Muhasebe bunu durum sorgusunda fark eder, faturayı kendi kayıtlarında da iptal eder ve müşterinin hesabına ters kayıt atar. Stok kendiliğinden geri girmez; mal geri geldiyse stok girişini sen yaparsın.
• Gelen ticari faturalar: Her gelen ticari faturada yanıt için son gün yazar; kabul ya da red verirsin, red notunu yazarsın. Birden çok faturayı topluca kabul edebilirsin.
• İade faturası: Tedarikçiden gelen e-Faturadan tek tıkla iade faturası taslağı açarsın, iade edilen satırları düzenleyip onaylar, GİB'e gönderirsin. Fatura tipi "İade" olunca senaryo kendiliğinden temel olur. Müşterinin sana kestiği iade e-Faturası da gelen kutuna düşer; kayda alınca satıştan iade olarak işlenir.

Temel faturanın portal üzerinden iptali ve noter ya da KEP ile itiraz GİB'in kendi ekranlarında ve ilgili kurumlarda yapılır; Uygun Muhasebe bu işlemleri senin yerine yapmaz. Faturanın kesilmesinden gelen kutusuna kadar tüm akış e-Fatura programı sayfamızda.

Bu yazı genel bilgi içindir; vergi ve hukuk kararlarında mali müşavirine danış. Mevzuat değiştikçe yazıyı güncelliyoruz; güncelleme tarihi başlığın altında.